તમારી પાસે સારા , સાચ્ચા મિત્ર હોય છે અને તમે સ્વયં એમના સારા , સાચ્ચા મિત્ર બની રહો છો એનો લાભ તમને પોતાને જ મળતો હોય છે .
સુરેશભાઈમાં વૈરાગ્યની ઝલક જોવા મળી . અમને જે ભાવોની સ્પર્શના નથી મળી તે ભાવોની સ્પર્શના આમને થઈ ગઈ છે , જૈન મિત્રોએ અનુભવ્યું . હકીકત માં સૌ સ્તબ્ધ થયા . આ ઉભરો છે કે પાકટ વિચાર છે તે ચકાસવું જરૂરી લાગ્યું . ભાયાણી પરિવારની માનસિક શાંતિ માટે કલ્યાણમિત્રો દ્વારા પહેલો વિચાર એ બન્યો કે હવે કોઈ સાધુસમાગમ માટે ક્યાંય બહારગામ જવાનું નહીં . સુરેશભાઈને આ નિર્ણય મંજૂર હતો . કલ્યાણમિત્રો દ્વારા જ બીજો વિચાર બન્યો અને સુરેશભાઈને કહેવામાં આવ્યું કે તમે પરિવારને જૈનધર્મ સાથે જોડવાની કોશિશ કરો . સુરેશભાઈએ ઘરમાં એનો અમલ શરૂ કર્યો , આધ્યાત્મિક વાર્તાલાપ દ્વારા .
બુધવાર પેઠ , મોટા ઘરનાં સ્વજનોને સમજાવવાનું એમણે ટાળ્યું કેમકે હરિદાસભાઈ માનવાના નહોતા . રવિવાર પેઠનું નાનું ઘર એમનું ટાર્ગેટ ઓડિયન્સ બન્યું . મરણ પછી આપણું શું થશે ? આ મુદ્દો પકડીને પત્ની અને ત્રણ બાળકો સાથે સંવાદ કરવા લાગ્યા . કટ્ટર વૈષ્ણવપંથી માનસ ધરાવતા ચારેય જણાને આમાં જૈનધર્મની ગંધ આવી નહીં . સૌ પોતપોતાની રીતે દલીલો કરી એ અધ્યાત્મની વાતને વ્યર્થ ઠેરવવાની કોશિશ કરતા , સુરેશભાઈને વાર્તાલાપમાં ચૂપ કરી દેવાનું લક્ષ્ય રહેતું . સુરેશભાઈને આ જ જોઈતું હતું , એ સિમ્પલ પોઈન્ટથી વાત ચાલુ કરતા અને દલીલબાજીના સિલસિલાને એક અઘરી વાત સુધી પહોંચાડી દેતા . ઘરનું વાતાવરણ , પારિવારિક સંવાદથી ઉષ્માપૂર્ણ બન્યું રહેતું .
પરીક્ષા પછી બાળકો પ્રગતિપત્રક પર દસ્તખત લેવા પપ્પા પાસે આવે . તે સમયે આરસીએમ સ્કૂલમાં વર્ષે ચાર પરીક્ષા લેવાતી . ત્રણ મહિને અને આઠ મહિને નાની પરીક્ષા . છ મહિને અને બાર મહિને મોટી પરીક્ષા . દરેક વખતે પ્રગતિપત્રકમાં પપ્પાની સહી લેવાની હોય . પપ્પા એમનેમ સહી ન કરે .
પૂછે : આ એક્ઝામ પછી શું ?
જવાબ મળે : નવી એક્ઝામ .
પૂછે : એ એક્ઝામ પછી શું ?
જવાબ મળે : છેલ્લી એક્ઝામ .
પૂછે : એ એક્ઝામ પછી શું ?
જવાબ મળે : નવા ધોરણમાં ઍન્ટ્રિ .
પૂછે : એ ધોરણ પછી શું ?
જવાબ મળે : ફરી એક્ઝામ અને ફરી નવું ધોરણ .
પૂછે : છેલ્લે પછી શું ?
જવાબ મળે : એસએસસી પાસ કરવાની .
પૂછે : અચ્છા એના પછી શું ?
જવાબ મળે : કોલેજ પાસ કરવાની .
પૂછે : એના પછી શું ?
જવાબ મળે : મોટી નોકરી મળશે .
પૂછે : એના પછી શું ?
સંકોચપૂર્વક જવાબ મળે : પછી લગન કરી લેવાના .
પૂછે : એના પછી શું ?
જવાબ : મજા કરવાની .
પૂછે : મજા કરવાની એટલે શું ?
જવાબ મળે : સુખી થઈને રહેવાનું .
પૂછે : તમને લાગે છે હું સુખી છું ?
મુગ્ધ ભાવે જવાબ મળે : હાસ્તો .
હવે કહે : હું મારો અનુભવ કહું છું . હું લગ્ન કરીને સુખી થયો નથી . તમારે
સુખી થવું છે ?
ડરતાં ડરતાં જવાબ મળે : હા .
પપ્પા છેલ્લા બોલે સિક્સર મારે : સુખી થવું હોય તો લગન કરવાના સપના જોતા નહીં .
આ વાર્તાલાપ પૂરો થાય પછી પ્રગતિપત્રક પર પપ્પાની સહી મળે .
ફરીવાર સહી લેવાની હોય ત્યારે આ જ સવાલ જવાબ ચાલે . છેલ્લે ફટકારે : હું લગન કરીને દુઃખી થયો છું , તમારે દુઃખી થવું છે ?
બાળકો માટે આ ડોઝ હેવી બની રહેતો . ક્યારેક સંવાદ આગળ ચલાવે .
પૂછે : લગન પછી શું ?   જવાબ મળતો : છોકરાઓ થશે ? પૂછે : છોકરાઓ એટલે શું ? 
જવાબ મળતો : દીકરો થશે  અથવા દીકરી થશે  .
પૂછે : પછી શું ?
જવાબ મળતો : એ લોકો મોટા થશે .
પૂછે : ને તમે મોટા નહીં થવાના ?
જવાબ મળતો : હા , અમે વધારે મોટા થવાના ?
પૂછે : પછી શું ?
કંટાળા સાથે જવાબ આવતો : પછી શું ? પછી બુઢ્ઢા થઈ જવાના .
તોયે પૂછે : પછી શું ?
ફટાકથી જવાબ આવતો : પછી મરી જવાના .
છેલ્લે પૂછે : મર્યા પછી શું ?
જવાબ આવતો : ખબર નહીં .
પપ્પા કોઈ ઋષિની અદાથી કહેતા કે મર્યા પછી કોણ ક્યાં જાય છે એની કોઈને ખબર નથી . તમે જેમ આવતી એક્ઝામની તૈયારી કરો છો , આવતા ધોરણની તૈયારી કરો છો , કોલેજની તૈયારી કરો છો , અરે , લગનની તૈયારી કરો છો , અને માબાપ બનવાની તૈયારી કરો છો તેમ મર્યા પછી ક્યાં જવું છે એની પણ તૈયારી કરજો અને મર્યા પછી ક્યાં નથી જવું એની પણ તૈયારી કરજો .
પત્ની અને ત્રણ બાળકોને આ વાત સાચી લાગતી . આમાં ક્યાંય જૈનધર્મ સંબંધી રજૂઆત નથી એ પણ સમજાતું એટલે વિરોધ કરવાની જરૂર લાગતી નહીં . ઘરમાં એક નવા તત્ત્વચિંતને પ્રવેશ કરી લીધો .
બદલાયેલા પપ્પાનું સ્વરૂપ બાળકો માટે નવું હતું . આ બહાને પણ પપ્પા સાથે ઘણી બધી વાતો થાય છે એની ખુશાલી મળતી હતી .
કલ્યાણમિત્રો દ્વારા સુચવાયેલો ત્રીજો નિર્ણય , એક પ્રસ્તાવ હતો . એનો સારાંશ એ હતો કે – તમારે દીક્ષા લેવી છે તો એકલા શું કામ લો છો ? સાથેસાથે તમારા દીકરા દીક્ષા લે એવી પણ મહેનત કરોને .
સુરેશભાઈનો વૈરાગ્ય જો કાચો હોય તો આ પ્રસ્તાવ સામે સુરેશભાઈ હાર માની લે , એવું બની શકતું હતું . સુરેશભાઈએ આવા કોઈ પ્રસ્તાવની કલ્પના કરી નહોતી .
દીકરાઓ તૈયાર થાય એની માટે શું કરી શકાય , એમણે પૂછ્યું હતું . ( ક્રમશઃ )

બુધવાર પેઠનું ઘર મોટું ઘર ગણાતું કેમ કે આગળ દુકાન હતી અને પાછળ ઘર હતું . રવિવાર પેઠનું ઘર નાનું ઘર ગણાતું . બેય ઘરમાં એકીસાથે અજંપો ત્યારે પેદા થયો જ્યારે સુરેશભાઈની ગાયબ થવાની ખબર આવી અને પાકી થઈ . તે સમયે વોટ્સપ , ફેસબુક કે ટ્વિટર પર સંદેશો વહેતો મૂકવાની સુવિધા નહોતી . એસએમએસ પણ નહોતા .  ફોનના કાળા ડબલાથી કામ ચાલતું . સુરેશભાઈની જાણકારી મેળવવા કોને ફોન કરવો એની પણ સમજ ન પડી .તાર થતા પણ તાર મોકલવાનો કોને ?

જાતજાતના અને ભાતભાતના ટેંશન આવ્યા પણ એ કોઈ જૈન ગુરુભગવંત સાથે વિહારમાં છે એનો અંદેશો નહોતો . હરિદાસભાઈ ચિંતાતુર . સુશીલામા રડે એટલે હદ રડે . ઘરનું સૌથી બુદ્ધિશાળી વ્યક્તિત્વ એટલે સુરેશભાઈ . એ જ ગાયબ થાય એ વધારે પડતું હતું . જયાબેનની હાલત સંભાળી શકાય નહીં એવી થઈ ગઈ . થોડા સમયમાં સુરેશભાઈનો ફોન આવ્યો , ઘરના નંબર પર . એમણે સમાચાર આપ્યા કે ‘ હું પાટણમાં છું , જૈન મહારાજ સાહેબોની સાથે રહેવાનો છું . થોડા દિવસમાં ઘરે આવીશ . ‘

ટૂંકો ટચ ટેલિફોનિક સંવાદ પૂરો થયો અને બેય ઘરમાં ભૂકંપ સર્જાયો . આવી રીતે ઘર છોડીને જવાતું હશે ? આ કાંઈ જવાબદાર માણસનાં લક્ષણ છે ? એવું તો શું થઈ ગયું કે ઘર છોડીને ભાગી જવું પડે ? નારાજગીનું ઉષ્ણતામાન અસહ્ય બની ગયું . વાત આવીને અટકી જૈનધર્મ પર અને જૈન ગુરુ પર . સૌએ ભેગા મળીને જૈન ધર્મને ખૂબ ગાળો આપી , જૈન ગુરુઓની ખૂબ નિંદા કરી . જૈન શબ્દ માટે મનમાં આક્રોશ બની ગયો .
નાના ઘરની ઈમારતમાં જે સત્તર પરિવારો રહેતા હતા તેમાં બે પરિવાર જૈન હતા . એમને પણ પૂછવામાં આવ્યું કે આ શું છે ? એમનો જવાબ એવો હતો કે અમારા પરિવારમાંથી આવી રીતે મહારાજ સાહેબ પાસે રહેવા માટે હજી સુધી કોઈ ગયું નથી . પણ એટલી ખબર છે કે જેને દીક્ષા લેવાનું મન હોય તે આ રીતે મહારાજ સાહેબ પાસે રહેવા જાય .
આ વાત સાંભળીને આખોય ભાયાણી પરિવાર હતપ્રભ થઈ ગયો . એવું જ માની લીધું કે હવે એમની દીક્ષા જ થઈ જશે . હવે એ પાછા આવશે જ નહીં .
જૈન ધર્મ માટે દ્વેષ બની ગયો મનમાં . શું ધર્મ આવો હોય ? ઘર અને કુટુંબના ટેંશન વધારે એવો ધર્મ શું કામનો ? આટલા જૈનો છે શહેરમાં ? શું બધાયે લીધી દીક્ષા ? તમે તમારા જૈનોને દીક્ષા આપોને ? અમારા વૈષ્ણવ કુટુંબને શું કામ બરબાદ કરી રહયા છો ? ધર્મને ગાળો પડી અને સુરેશભાઈનેય ગાળો પડી . ઘરમાં જૈન ધર્મ એક જણને ગમ્યો હતો . બીજા કોઈને આ ધર્મમાં ઈન્ટ્રેસ્ટ નહોતો . સુરેશભાઈ ગાયબ થયા એટલે ઘરમાં જૈન ધર્મનો તરફદાર કોઈ રહ્યો નહીં .
પૂરી પરિસ્થિતિની જાણકારી કોઈને હતી નહીં , દીક્ષા આપવાની પદ્ધતિ વિશે પણ બોધ નહોતો . મોટી ગેરસમજ ઊભી થઈ હતી . એકમાત્ર સુરેશભાઈ જ આનું સાચું સમાધાન આપી શકતા હતા . પણ એ પાટણ બેઠા હતા .
ભાયાણી પરિવારના દિવસો ચિંતામાં વીત્યા હતા . હરિદાસભાઈ હાર્ટપેશન્ટ હતા . એમનું ધ્યાન રાખવું કે દુકાન સંભાળવી કે નાનું ઘર જોવું ? પ્રશ્નો જ પ્રશ્નો થઈ પડ્યા . એ નાનકડો સમયખંડ ભાયાણી કુટુંબ માટે ભારે રહ્યો .

અલબત્ત , એક દિવસ સુરેશભાઈ પાછા આવી પહોંચ્યા . ઘરે બધા જ ભડકેલા હતા , ઉભરો ઠાલવ્યો બધાએ . પણ મનથી નિરાંત અનુભવી .
સુરેશભાઈએ જણાવ્યું કે ‘ મનેં આ જૈન સાધુઓની લાઈફ સ્ટાઈલ જોવી હતી . એ લોકો કેવી રીતે ખુશ રહે તે મારે નજીકથી જોવું હતું . ‘
‘ રહી ગયો હતો બહુ , જોયા વગરનો . ‘ હરિદાસભાઈ રોષથી બોલ્યા હતા .
સુરેશભાઈને આ ગુસ્સાથી કાંઈ ફેર પડ્યો નહીં . એમણે તરત જવાબ આપ્યો કે
‘ મારી પર કોઈ જંતરમંતર થયું નથી . મને કોઈ મહાત્માએ સાથે આવવાનું કહ્યું નહોતું . હું જ જિજ્ઞાસાભાવે ગયો હતો . હું કોઈની વાતમાં આવી ગયો હોત તો આમ પાછો શા માટે આવત ? તમે બધા ટેંશન કાઢી નાંખો મનમાંથી . મને જેની માટે આદર થયો એને નજીકથી સમજવા માટે હું ગયો હતો . હું મારો આદર ગુમાવીને પાછો આવ્યો હોત , એવી પણ સંભાવના હતી . પરંતુ હું મારો આદર વધારીને પાછો આવ્યો છું . ‘
પરિવારને વધારે કોઈ દલીલબાજી કરવા મળી નહીં . સૌને એક તસલ્લી હતી કે આ પાછા આવી ગયા છે .
સુરેશભાઈનું એક જૈન ફ્રેંડસર્કલ હતું : વિનોદભાઈ ( કે ખેમચંદ ) , મહેન્દ્રભાઈ કાર્પેટવાળા , સુરેશભાઈ પૅનવાળા , તેજપાલભાઈ , રજનીકાંતભાઈ , ભીખુભાઈ , શાંતિભાઈ અને બીજા . આ સૌને , સુરેશભાઈનું જવું અને પરત આવવું , આ બંનેને લીધે ઘણું આશ્ચર્ય થયું હતું . એક કલ્યાણમિત્ર દ્વારા સુરેશભાઈ સમક્ષ એક પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો . એ પ્રસ્તાવ સાંભળીને સુરેશભાઈ પણ આશ્ચર્યમાં ગરકાવ થઈ ગયા . ( ક્રમશઃ )